Rus jurnalisti və aparıcısı Aleksey Venediktov təyyarə faciəsi ilə bağlı öz proqramında şok təfərrüatlar açıqlayıb. O, “AzAL” aviaşirkətinə məxsus sərnişin təyyarəsinin vurulmasından öncə mərhum pilot İqor Kşnyakin ilə Grozny qüvvələri arasında baş verən danışıqları bütün detallar və özəl şərhlərlə təqdim edib.

Musavat.com həmin açıqlamanın rus dilində videosunu təqdim edir.

Venediktovun proqramında səsləndirilən danışıqlar faciə ilə bağlı əvvəllər bilinməyən məqamları ortaya çıxarıb.

Jurnalist hadisə ilə bağlı daha geniş araşdırmalar aparılmasının vacibliyini vurğulayıb. O, həmçinin vurğulayıb ki, bu danışıqlar beynəlxalq hüquq və aviasiya təhlükəsizliyi çərçivəsində təhlil edilməlidir. “Bu cür faciələr təkrarlanmamalıdır və buna görə də bütün həqiqətlər ortaya çıxarılmalıdır,” - deyə Venediktov bildirib.

Venediktovun bu açıqlamaları Rusiya və Azərbaycan daxil olmaqla, beynəlxalq səviyyədə rezonansa səbəb olub. Sosial mediada hadisə ilə bağlı müzakirələr daha da intensivləşib. 

Musavat.com öz tərəfindən Qroznı qülləsi ilə AZAL təyyarəsinin komandiri arasında gedən dialoqun stenoqramını təkrar təqdim edir:

***

Stenoqramdan belə aydın olur ki, ekipaj bir neçə dəfə Qroznıda eniş etməyə icazə alır, sonra GPS sistemi sıradan çıxır. Təyyarə Bakıya uçmağa qərar verdikdə, pilot güclü zərbə aldığını bildirir. Əvvəlcə o, təyyarənin quş sürüsü ilə toqquşduğunu düşünür. Sonradan isə təyyarənin idarəetmə və hidravlikası işləmir.

Yayılan stenoqramı təqdim edirik:

08:11:50
e: AXY8243 Bakı istiqamətinə gedirik.
08:11:58
d: AXY8243 mövcud kursda 900 metr hündürlük yığın.
e: Mövcud kursda 900 metr yığıram, AXY8243.
08:12:12
d: AXY8243 təsdiqləyin, ehtiyat olaraq Bakıya uçursunuz?
e: Təsdiq edirəm, ehtiyat olaraq Bakıya uçuruq, AXY8243.
08:12:29
d: AXY8243 ilkin olaraq FL80 yığın və deyin, Pinta nöqtəsinə birbaşa uçmağı bacaracaqsınız?
e: FL80 yığırıq, bir azdan deyəcəyik, AXY8243. 
08:12:48
e: AXY8243, hər iki GPS sıradan çıxdı, vektoring lazımdır.
d: AXY8243, başa düşdüm, sağa 360 kursu.
e: Sağa 360 kursu, AXY8243, təşəkkür edirəm.
08:14:15
d: AXY8243 FL150 yığın.
e: FL150 yığırıq (naməlum), AXY8243.
d: AXY8243, sürətlə yığın.
e: Sürətlə yığırıq, AXY8243.
08:16:05
e: Bizdə idarəetmə sıradan çıxdı, kabinədə quş zərbəsi oldu. Kabinədə quş zərbəsi (naməlum).
08:16:16
d: AXY8243, başa düşdüm, sizə hansı kömək lazımdır?
08:16:41
e: Mineralnı Vodı hava şəraiti necədir, kömək edin, zəhmət olmasa.
d: AXY8243, 16-cı dəqiqədə.
e: Anlamadım.
d: AXY8243, 16-cı dəqiqədə.
e: Nə 16-cı dəqiqədə?
d: AXY8243, mesajınızı təkrarlayın, sizi pis eşidirik.
08:17:15
d: AXY8243, hər şey qaydasındadırmı?
e: Hər şey qaydasındadır, Mineralnı Vodıya gedirik.
d: AXY8243, başa düşdüm, komandaya qədər mövcud kursda qalın.
e: Başa düşdüm, komandaya qədər mövcud kursda gedirik. Mineralnı Vodının hava şəraitini deyin, zəhmət olmasa.
d: AXY8243, gözləyin, FL150 yığın.
e: FL150 yığırıq.
08:18:29
d: AXY8243 sola orbit edin.
e: Orbit edə bilmirəm, idarəetmə sıradan çıxır. Mineralnı Vodıya vektoring verin və hava şəraitini deyin, zəhmət olmasa.
d: AXY8243, başa düşdüm, gözləyin. Sola 030 kursu.
e: Sola 030 kursu.
08:19:12
e: FL150-ni saxlaya bilmirəm, kabinədə təzyiq artır.
d: AXY8243, başa düşdüm.
08:20:27
d: AXY8243 sola 360 kursu edin.
e: Sola 360 kursu, təyyarə idarəetməni itirir.
08:21:20
e: Mahaçqalaya.
d: AXY8243 Mahaçqalaya getməyə qərar verdiniz?
e: Bəli, Mahaçqalaya, hava şəraitini deyin.
d: AXY8243, gözləyin.
08:22:12
d: AXY8243 sağa 110 kursu.
d: AXY8243 Qroznı Qüllə.
e: Əlaqədəyik.
d: AXY8243 sağa 140 kursu.
08:22:57
e: İndi hidravlika sıradan çıxdı.
08:23:03
d: AXY8243 Qroznı Qüllə.
e: Əlaqədəyik, hidravlika sıradan çıxdı.
d: AXY8243, başa düşdüm. Kursları yerinə yetirə bilərsinizmi?
e: Yerinə yetirə bilmirik. Konkret kurs verin, Mahaçqalaya gedirik.
d: AXY8243 sola 100 kursu, düzəliş sağa 100 kursu.
e: Sağa 100 kursu. Mahaçqalanın hava şəraiti.
d: AXY8243, Mahaçqalanın hava şəraiti: külək 310°, 2 m/s, görünüş 3300 m, aşağı bulud səviyyəsi 750 m, tüstü, QNH 1026 hPa, 32-ci zolaq işləkdir.
e: Başa düşdüm.
08:24:26
d: AXY8243, təsdiqləyin, təyyarədə fövqəladə vəziyyət elan etmisiniz?
e: (Naməlum) başa düşmədim (naməlum).
08:24:43
e: AXY8243, təkrarlayın.
d: AXY8243, təyyarədə hər şey qaydasındadırmı?
e: Təyyarədə hər şey qaydasındadır.
08:24:55
e: Bizə icazə verin (naməlum).
d: AXY8243, təkrarlayın.
e: (naməlum).
08:25:09
d: AXY8243, sizi aydın eşitmək olmur, mesajınızı təkrarlayın.
e: (naməlum).
08:25:30
e: AXY8243, necə qəbul etdiniz? Əlaqədəyik.
d: AXY8243, Groznı Qüllə əlaqədədir, sizi çox zəif eşidirik.
e: (naməlum).
08:25:47
e: AXY8243, bu hündürlükdə uçmağa icazə verin.
d: AXY8243, dispetçerə görə sizi müşahidə etmirik, hündürlüyünüzü deyin.
08:26:10
e: Hündürlüyümüz 80.
d: AXY8243, FL100 hündürlüyünü yığmağa çalışın.
e: Əgər bacarsaq.
08:27:00
d: AXY8243, Qroznı Qüllə.
e: Əlaqədəyik, AXY8243.
d: AXY8243, 134.1 tezlikdə Rostov Kontrol ilə işləyin.
e: Rostov Kontrol, 134.1, AXY8243.
Stenoqramdan aydın olur ki, daha sonra “Bakı-Qroznı” reysi ekipajı Rostovdan olan dispetçer qülləsi ilə danışıqları davam etdirib.